Saptamak ve çıkarım yapmak arasındaki temel fark, verilerin kullanımı ve sonuçlara ulaşma yöntemidir:
Özetle, saptama somut gerçeklerin tanımlanması için kullanılırken, çıkarım daha genel bir anlamda bilgilerin sentezlenmesini sağlar
Çıkarım türleri şunlardır: Tümdengelimli çıkarım. Tümevarımsal çıkarım. Kaçırıcı çıkarım. Yarı tümevarım. Bayes çıkarımı. Ayrıca, karşı olum çıkarımları gibi doğrudan çıkarım türleri de bulunmaktadır.
Felsefede çıkarım, en genel anlamıyla, verili önermelerden bir sonuç önermesi elde etme işlemidir. Çıkarımın temel unsurları: Öncül: Çıkarımda verilen önermeler. Sonuç önermesi: Öncüllerden zihnin zorunlu olarak çıkardığı önerme. İki tür çıkarım vardır: 1. Doğrudan çıkarım: Tek bir önermeden yola çıkarak, bu önermeye eşdeğer veya karşı olan bir önerme elde etme. 2. Dolaylı çıkarım: En az iki öncül ve bir sonuç önermesinden oluşan, yani en az üç önermeden yapılan çıkarım.
Çıkarım yapmak için sorulan sorular genellikle metinde doğrudan belirtilmeyen, ancak mevcut bilgiler ışığında ulaşılabilecek anlamların elde edilmesi amacıyla sorulur. Çıkarım yapmak için sorulabilecek soru örnekleri: "Bu da ………….dığını gösterir?" "O halde, sonuç olarak, öyleyse, demek ki, neticede, sonuçta..." Ayrıca, saptama ve yorum içeren sorular da çıkarım yapmayı gerektirir. Saptama ve yorum içeren soru örnekleri: "Romanın son sayfasında yazarın adı geçiyor." "Bu öyküde anlatılanlar gerçek hayattan alınmış." Çıkarım yaparken, metindeki ipuçları, bağlam, ön bilgi ve dolaylı anlamlar dikkate alınır.
Saptanmış kelimesi, "saptama işi yapılmış, tespit edilmiş" anlamına gelir. Ayrıca, "saptanmış" kelimesinin bazı kullanım örnekleri ve alanları şunlardır: Politika ve siyaset: "atanmış", "öngörülmüş". Ticaret ve ekonomi: "önceden saptanmış", "sözleşmede saptanmış". Bilgisayar: "varsayılan değer". Maden arama: "sondajla işletmeye uygun olduğu saptanmış bir sahaya ait". İstatistik: "sabit değişken". Deniz biyolojisi: "türünün yok olduğu sanılmış, sonradan Afrika kıyılarında yaşamakta olduğu saptanmış dört yüz milyon yıllık bir balık".
Saptama, bir durumu, niteliği veya içeriği ile birlikte herhangi bir çıkarımda bulunmak ve değerlendirme yapmak anlamına gelir. Saptama, çeşitli disiplinlerde önemli bir süreçtir ve bir nesnenin, olayın veya durumun anlaşılması ve hatta problemlerin çözülmesi için kullanılır. Saptama örnekleri: "Gençlik döneminde yaşanan bazı sıkıntılar, meslek seçiminde ciddi sorunlar yaratabiliyor." "Yapılan düzenli egzersizler ve sporlar, stresi azaltma açısından bir hayli etkili olmaktadır." "Bilim insanları, yeni bir tür kuşu saptamak için ormanları incelediler." "Doktor, hastanın röntgen görüntülerini inceleyerek kırığın yerini saptadı."
Çıkarım yapma becerisi, metinde açıkça verilmeyen bilgileri bulma ve anlamsal boşlukları doldurma yeteneğidir. Çıkarım yapma becerisinin bazı unsurları: Gözlem. Ayrıntılar. Bilgi birikimi. Dikkat. Çıkarım yapma becerisi, okuduğunu anlama sürecinin ayrılmaz bir parçasıdır ve eğitim-öğretim faaliyetlerinin her seviyesinde geliştirilmesi hedeflenmelidir.
Çıkarım, mevcut bulguları göz önünde bulundurarak bir hükme varma işlemidir. Türk Dil Kurumu'na göre çıkarım kelimesinin iki anlamı vardır: 1. Çıkarma işi. 2. Mantık alanında kullanılan, belli önermelerin kabul edilen veya gerçek olan doğruluklarından ve yanlışlıklarından, başka önermelerin kabul edilen veya gerçek olan doğruluklarını ve yanlışlıklarını çıkarma işi. Ayrıca, paragraflarda çok sık karşılaşılan, metinde bildirilen anlamın ötesine geçme işlemi de çıkarım olarak adlandırılır.
Blog
Rüyada yüksekte sallanmak ne anlama gelir?
Sakır ne anlama gelir?
Rüyada yerin yarıldığını görmek ne demek?
Rüyada sokakta çorap görmek ne demek?
Rüyada yemek servisi yapmak ne anlama gelir?
Rüyada sevgiliyle cinsel ilişkiye girmek ne demek?
Rüyada vahşi maymun görmek ne demek?
Safe ve secure arasındaki fark nedir?
Saik ve saika nedir?
Rüyada uçuşa yetişememek ne demek?
Rüyada pis tuvalete girmek ve çıkmak ne demek?
Rüyada soyunma odası görmek ne anlama gelir?
Rüyada rakamlar neden çıkar?
Rüyada patlayan tüp görmek ne demek?
Rüyada öğretmen görmek ne anlama gelir?
Rüyada üvey oğlunu görmek ne anlama gelir?
Saat Türkçe mi Arapça mı?
Salmak deyimi ne anlama gelir?
Rüşveti kim yasakladı?
Rüyada ölen birinin sana sarılması ne demek?
Rüyada yangın haberi almak ne anlama gelir?
Rüyada temiz beyaz bir ev görmek ne demek?
Saf ve safi arasındaki fark nedir?
Rüyada üniversite dersine girmek ne demek?
Rüyada tanıdık bir kızı yanağından öpmek ne demek?
Rüyada tadilat yapmak ne anlama gelir?
Rüyada tanıdık kız kardeş görmek ne demek?
Rüyada çikolatalı meyve görmek ne anlama gelir?
Rüyada çıplak erkek görmek ne anlama gelir?
Rüyada savaş uçakları görmek ne anlama gelir?
Sabun görmek neye işarettir?
Saltanat ne anlama gelir?
Rüyada siyah arı sokması ne demek?
Rüyada tanıdık bir evin yerini aramak ne anlama gelir?
Rüyada petek bal görmek ne demek?
Sagolasın ve sagoluyorum aynı mı?
Rüyada renkli göz görmek nedir?
Saf bir insan olmak ile ilgili atasözleri nelerdir?
Rüyada tatlı kiraz yemek ne demek?
Saptamak ve çıkarım yapmak arasındaki fark nedir?