Tam yargı davası, idari yargı mercilerinde açılır
Mahallî mahkeme ve asliye hukuk mahkemesi kavramları aynı şeyi ifade etmez. Asliye hukuk mahkemesi, genel görevli hukuk mahkemelerinden biridir ve özel hukuk uyuşmazlıklarından doğan davalara bakar. Mahallî mahkeme ise, daha genel bir terim olup, belirli bir bölge veya yerleşim yerinde bulunan mahkemeleri kapsar.
Adli yargı ilk derece mahkemeleri, hukuk ve ceza mahkemelerinden oluşur. Hukuk mahkemeleri: sulh hukuk mahkemeleri; asliye hukuk mahkemeleri; özel kanunlarla kurulan diğer hukuk mahkemeleri (asliye ticaret mahkemeleri, icra mahkemeleri, kadastro mahkemeleri, iş mahkemeleri, tüketici mahkemeleri, fikrî ve sınai haklar hukuk mahkemeleri, aile mahkemeleri). Ceza mahkemeleri: asliye ceza mahkemeleri; ağır ceza mahkemeleri; özel kanunlarla kurulan diğer ceza mahkemeleri (çocuk mahkemeleri, çocuk ağır ceza mahkemeleri, fikrî ve sınai haklar ceza mahkemeleri, icra ceza mahkemesi).
Tam yargı davası, idarenin herhangi bir işlemi, eylemi veya ihmali nedeniyle zarara uğrayan kişinin maddi ve manevi zararının tazmini amacıyla açtığı bir idari dava türüdür. Tam yargı davasının bazı türleri: Tazminat davası niteliğindeki tam yargı davası. Geri alma (istirdat) davası niteliğindeki tam yargı davası. Vergi davası niteliğindeki tam yargı davası. İdari sözleşmeden doğan tam yargı davası. Tam yargı davası, idari işlem veya eylemin hukuki niteliğine göre idare mahkemesinde, vergi mahkemesinde veya Danıştay'da açılabilir.
Tam yargı davası açma süresi, zarara yol açan işlem veya eylemin ve kapsamının tam olarak öğrenildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Sürenin başlangıcına ilişkin bazı özel durumlar: İdari eylemler: Kişi, zararı öğrendiği tarihten itibaren en geç bir yıl ve her halde zarar doğuran eylemin üzerinden beş yıl geçmeden idareye başvurarak hakkının yerine getirilmesini talep etmelidir. İdari işlemler: İdari işlemin tebliğinden itibaren idare mahkemelerinde 60 gün, vergi mahkemelerinde 30 gün içinde tam yargı davası açılmalıdır. Bu süreler, hak düşürücü olup, sürenin kaçırılması dava açma hakkını ortadan kaldırır.
Tam yargı davalarında hak düşürücü süre, kanun tarafından belirlenen süre içinde bir hakkın kullanılmaması durumunda, o hakkın tamamen ortadan kalkmasına yol açan süreyi ifade eder. Tam yargı davalarında hak düşürücü süreler: İdare mahkemelerinde: 60 gündür. Vergi mahkemelerinde: 30 gündür. Bu süreler, idari işlemlerin tebliğinden itibaren işlemeye başlar ve esasa ilişkin sürelerden farklılık arz eder.
Hangi davaların hangi yargı yerine tabi olduğu şu şekilde özetlenebilir: Adli yargı: Alacak, mülkiyet, sözleşme ihlali, icra, iflas, boşanma, miras gibi özel kişilerin kendi aralarında çekişmeli olduğu davalara ve bir kısım çekişmesiz yargı işlerine bakar. İdari yargı: İdari davalar olarak adlandırılan, idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkları çözer. Bazı dava türleri ve bakıldığı mahkemeler: Sulh hukuk mahkemeleri: Kira, taşınmaz paylaşımı, zilyetlik gibi davaları görür. Asliye ticaret mahkemeleri: Ticari davalar ve deniz ticareti ile deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakar. İş mahkemeleri: İşçi-işveren arasındaki hukuk uyuşmazlıklarına bakar. Tüketici mahkemeleri: Taraflardan birinin tüketici olduğu davalara bakar. Aile mahkemeleri: Aile hukuku ile ilgili davalara bakar. Fikrî ve sınaî haklar hukuk mahkemeleri: Fikrî ve sınaî haklar ile ilgili özel hukuk davalarına bakar.
Mahkemeler, Türk yargı sistemine göre dört ana kategoriye ayrılır: 1. Anayasa Yargısı: Anayasa Mahkemesi'ni ifade eder. 2. Adli Yargı: İlk derece mahkemeleri, bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtay'ı içerir. 3. Uyuşmazlık Yargısı: Uyuşmazlık Mahkemeleri'ni kapsar. 4. İdari Yargı: Danıştay ve idari yargı yerlerini içerir. Bazı yazarlar, seçim yargısı (Yüksek Seçim Kurulu) ve hesap yargısı (Sayıştay) gibi ek kategoriler de ekler.
Hukuk
Tanık kaç kez dinlenebilir?
Tapu ve kadastro Genel Müdürlüğü'nün görevleri nelerdir?
Tayini çıkan memur ne zaman göreve başlar?
Sıra cetveli itirazında cevap verilmezse ne olur?
Tanju Özcan hangi partiden ihraç edildi?
Tahkikat soruşturması ne kadar sürer?
Tamamlama harcını kim öder?
Tapu intikali kaç gün sürer e-devlet?
Taktir hakkı ne demek?
Sözcü gazetesi ana haber bülteni neden kaldırıldı?
Tatil ve izin arasındaki fark ne?
Sözleşmeli memurlar hangi haklardan yararlanamaz?
Tapuda yetki alanı dışında işlem yapılamayacak mı?
Taahhüt cezası nasıl hesaplanır?
Tarihi eser kaçakçılığı cezası kaç yıl?
Takdir yetkisini keyfi kullanan rektör ne yapmalı?
Tahkikat aşamasında tanık dinlenmesi iyi mi?
SuperBox fatura ödenmezse ne olur?
Sosyal Sigortalar Kurumu neden kuruldu?
Tapu kadastroya nasıl ulaşabilirim?
Takyidatta ipotek varsa ne olur?
Tabiyeti ne demek?
Tapu harcı terkin ve şerhlerin terkininden alınan vergi nedir?
Sözleşmedeki yetkili mahkeme nerede dava açılır?
Taahhüt edilen sermaye ödenmeden sermaye artırımı yapılabilir mi?
Tahliye talepli icra takibinde yetkili icra dairesi neresidir?
Tapu ve kadastronun farkı nedir?
Soy bağının reddi davasında tanık nasıl dinlenir?
Sürekli raporla malulen emeklilik aynı mı?
STCW kaç yılda bir yenilenir?
Tapu tahsis belgesi ile tapu aynı mı?
Sınırlı ehliyetli kimlerdir?
Sudan kaç ilden oluşur?
Sözleşmeli memur 8 yıl sonunda ne olur?
Süt izni 12 ay mı 18 ay mı?
Tazminat aldıktan sonra işe iade davası açılabilir mi?
Suç yaşı kaça kadar?
Sözleşmeli personel alımı için KPSS şart mı?
Tanzimat Fermanı'nın maddeleri nelerdir?
Su kesintileri hangi kurum tarafından yapılır?