Sınırlı ehliyetsiz ve tam ehliyetsiz arasındaki temel fark, ayırt etme gücüne sahip olup olmamaları ve hukuki işlem yapabilme yetenekleridir.
Tam ehliyetsiz :
Sınırlı ehliyetsiz :
Özetle , tam ehliyetsizler hiçbir hukuki işlem yapamazken, sınırlı ehliyetsizler belirli koşullar altında yasal temsilcilerinin rızası ile işlem yapabilirler.
Hayır, ehliyetsiz araç kullanma ve ehliyet taşımama aynı şey değildir. Ehliyetsiz araç kullanma, kişinin sürücü belgesine sahip olmadan herhangi bir motorlu taşıt sürmesi anlamına gelir ve bu durum oldukça ağır bir ceza ile sonuçlanır. Ehliyet taşımama ise, ehliyeti olan bir kişinin sürücü belgesini yanında bulundurmaması durumudur ve bu durum için de 2025 yılı itibarıyla 2.167 TL idari para cezası uygulanır. Dolayısıyla, ehliyetsiz araç kullanmak çok daha ciddi bir yasal sorun teşkil ederken, ehliyet taşımama durumu daha hafif bir ceza ile sonuçlanır.
Sınırlı ehliyetliler, ayırt etme gücüne sahip, ergin ve kısıtlı olmayan kişilerdir. Bu kişiler, kendisine yasal danışman atanmış veya evli olabilirler. Sınırlı ehliyetlilerin yapabileceği işlemler: Dava açma ve sulh olma; Taşınmaz alım satımı ve ayni hak tesis etme; Ödünç alma ve verme; Ana parayı alma; Bağışlama; Kambiyo taahhüdü altına girme ve kefil olma. Bu kişilerin cezai sorumlulukları vardır.
Sınırlı ehliyetsizler, yasal temsilcilerinin rızası olmadıkça, kendi işlemleriyle borç altına giremezler. Sınırlı ehliyetsizlerin yapamayacağı hukuki işlemler: Önemli bağışlamalar; Vakıf kurma; Kefil olma. Ayrıca, satım, kira, eser (istisna) ve hizmet sözleşmeleri gibi kendilerini borç altına sokan işlemleri de bizzat yapamazlar. Sınırlı ehliyetsizler, kendilerini borç altına sokmayan ve sadece menfaat sağlayan işlemleri, örneğin karşılıksız kazanmaları yasal temsilcilerinin rızasına gerek olmadan, bizzat yapabilirler.
Sınırlı ehliyete sahip kişiler, yasal temsilcilerinin izni veya yasal danışmanın onayı ile bazı hukuki işlemleri gerçekleştirebilirler. Sınırlı ehliyetlilerin yapabileceği işlemlerden bazıları şunlardır: Dava açma ve sulh olma. Taşınmaz alım satımı ve ayni hak tesis etme. Ödünç verme ve alma. Ana parayı alma. Bağışlama. Kambiyo taahhüdü altına girme. Kefil olma. Ayrıca, sınırlı ehliyetsizler, kendilerini borç altına sokmayan tek taraflı kazandırıcı işlemler (bağış kabul etme gibi) ve şahsa sıkı sıkıya bağlı işlemleri (nişanı bozma, soy bağının reddi, babalık davası açma gibi) kimsenin izni ya da onayı olmadan yapabilirler. Sınırlı ehliyetlilerin yapabileceği işlemler, yasal danışmanın onayına bağlı olarak geçerlidir; onay verilmezse geçersizdir. Hukuki işlem yapma kapasitesi, kişinin bireysel durumuna göre değişiklik gösterebilir; bu nedenle bir avukata danışılması önerilir.
Ehliyet, kelime anlamı itibarıyla “bir işi yapabilme yeterliliğine sahip olmak” ve “ustalık” gibi anlamlara sahiptir. Ehliyet ayrıca, yetkili kurumlar tarafından verilen; karayolunda seyreden motorlu veya motorsuz araçların bireyler tarafından idare edilebilmesine olanak tanıyan, bazı durumlarda kimlik işlevi görebilen resmi belgedir. Türkiye’de 1 Ocak 2016 tarihinden itibaren 16 farklı kategoride sınıflandırılan sürücü belgeleri şunlardır: M sınıfı ehliyet; A1 sınıfı ehliyet; A2 sınıfı ehliyet; A sınıfı ehliyet; B1 sınıfı ehliyet; B sınıfı ehliyet; BE sınıfı ehliyet; C1 sınıfı ehliyet; C1E sınıfı ehliyet; C sınıfı ehliyet; CE sınıfı ehliyet; D1 sınıfı ehliyet; D1E sınıfı ehliyet; D sınıfı ehliyet; DE sınıfı ehliyet; F sınıfı ehliyet.
Sınırlı ehliyetsizler, fiil ehliyeti bakımından gerçek kişilerin sınıflandırılmasında yer alan dört gruptan biridir. Sınırlı ehliyetsiz grubuna girenlere örnek olarak şunlar verilebilir: ayırt etme gücüne sahip küçükler; ayırt etme gücüne sahip kısıtlı kişiler. Sınırlı ehliyetsizler, yasal temsilcilerinin rızası olmadıkça kendi işlemleriyle borç altına giremezler. Sınırlı ehliyetsizlerin, yasal temsilcilerinin rızası olmadan yaptıkları işlemler kesin hükümsüzdür.
Tam ehliyetsizler hukuki işlem yapamaz. Türk Medenî Kanunu’nun 15. maddesi uyarınca, kanunda gösterilen ayrık durumlar saklı kalmak üzere, ayırt etme gücü bulunmayan kimselerin fiilleri hukuki sonuç doğurmaz. Tam ehliyetsizlerin yaptığı hukuki işlemler kesin hükümsüzdür.
Hukuk
Soy simler ne zaman değişti?
Tapuda şerh çeşitleri nelerdir?
Taşlık araziler kime ait?
Tapuda yolsuz tescilde davalı kim olur?
Tahrirat ne demek?
Tanık gösterme dilekçesi nereye verilir?
Taksirle yaralama 89 4 uzlaşma olur mu?
Tape kaydı kaç yıl saklanır?
Tasdik işlemi nasıl yapılır?
Taksiri ölüme neden olan sanık esasa ilişkin savunmasında ne der?
T.C. kimlik numarası neden aktif yetkili olamaz?
T.C. kimlik numarası 0 ile biter mi?
Sözleşmeli erler günde kaç saat çalışır?
Sözleşmeli memurlar hangi sınavlara girebilir?
SRC belgesi almak zor mu?
Sözleşme numarası nerede yazar?
Sulh hukuk mahkemesinden hangi kararlar kesin?
Sözleşmeli memur kadroya geçince kademe ilerlemesi nasıl yapılır?
Tahkim nedir, nasıl çalışır?
Sözleşmeli er ve sözleşmeli çavuş aynı mı?
Takip talebi düzeltilmezse ne olur?
Sınai haklar neleri kapsar?
Tazminatını almadan işten ayrılan işçi ne yapmalı?
Sırrı Süreyya Önder'in kaç yıl cezası kaldı?
Tanju Özcan neden ihraç edildi CHP'den?
Tapu siciline güven ilkesinin istisnaları nelerdir?
Sözleşmeli erin dezavantajları nelerdir?
SSCB haritası neden değişti?
Tarım ve Orman Bakanlığı personel yönetimi nasıl yapılır?
Sözleşmeli personel ne zaman memur olur?
Tarım sigortası yapan kişi işten çıkarsa ne olur?
Taraf ve taraflar arasındaki fark nedir?
Taahhüt ve garanti aynı şey mi?
Süleyman Soylu'nun görevi ne?
T.C. kimlik kartı ile hangi işlemler yapılabilir?
Tapu kayıt örneği ile web tapu aynı mı?
Tahliye taahütnamesi ile icra takibi ne zaman başlatılır?
Sürekli işçi refakat izni kaç gün?
Taahhüt süresi bitince ne olur?
Src cezası nasıl hesaplanır?